เมื่อวันที่ 21 มีนาคม นายศุภมิตร จิตตะยโศธร ผู้เชี่ยวชาญด้านระบบฐานข้อมูล ภาควิชาคอมพิวเตอร์ คณะวิศวกรรมศาสตร์ สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้า เจ้าคุณทหารลาดกระบัง เปิดเผยว่า หากรัฐบาลจะบรรจุข้อมูลส่วนตัวของประชาชนในบัตรสมาร์ทการ์ด โดยเฉพาะข้อมูลที่เปลี่ยนแปลงได้ เช่น ข้อมูลเงินเดือน ข้อมูลสุขภาพ จะไม่มีประโยชน์ และจะทำให้เกิดความไม่น่าเชื่อถือในเวลาอันสั้น อีกทั้งประชาชนจะต้องถือบัตรที่มีข้อมูลซึ่งเปลี่ยนแปลงได้ติดตัวไปตลอดสิบปีของอายุบัตร หรือไม่เช่นนั้นประชาชนจะต้องไปแจ้งข้อมูลล่าสุดให้กับรัฐบาลเป็นประจำ ทำให้บัตรชนิดนี้ไม่ได้ช่วยลดภาระและอำนวยความสะดวกแต่อย่างใดเลย

"ถ้ารัฐบาลใส่ข้อมูลส่วนตัวของประชาชนที่ต้องอัพ เดตหรือปรับปรุงบ่อยๆ อย่างเช่น นาย ก. มีเงินเดือนหนึ่งหมื่นบาท อีกหกเดือนต่อมาเงินเดือนเปลี่ยนใหม่ นาย ก. ต้องไปแจ้งข้อมูลใหม่ แต่ถ้าไม่ไปแจ้ง ข้อมูลในบัตรสมาร์ทการ์ดเป็นของเก่า บัตรสมาร์ทการ์ดก็ไม่ต่างอะไรกับแผ่นดิสก์เก่าๆ ไร้ประโยชน์ใดๆ" นายศุภมิตรกล่าว

นายศุภมิตรกล่าวว่า บัตรสมาร์ทการ์ดมีประโยชน์เพียงแค่ปลอมแปลงได้ยากเท่านั้น แต่เมื่อถามว่าในปัจจุบันมีความจำเป็นแค่ไหนในการเปลี่ยนแปลงบัตรประชาชน จากบัตรที่มีแถบแม่เหล็กด้านหลังมาเป็นสมาร์ทการ์ดที่ใส่ชิปบรรจุข้อมูล ในเมื่อขณะนี้บัตรประชา ชนที่ทุกคนถืออยู่มีการปลอมแปลงในสัดส่วนที่น้อยมาก

ผู้เชี่ยวชาญด้านระบบฐานข้อมูลกล่าวเพิ่มเติมอีกว่า ในสภาพความเป็นจริงแล้ว ก่อนจะนำบัตรสมาร์ทการ์ด มาใช้ กระทรวงต้องรื้อระบบฐานข้อมูล กำหนดรหัสเลข 13 หลัก เป็นฐานอ้างอิงเหมือนกับกระทรวงมหาดไทย เพื่อเชื่อมข้อมูลเข้าระบบเดียวกัน เพราะปัจจุบันแต่ละกระทรวงต่างมีมาตรฐานต่างกัน และถึงเวลานั้นก็แทบไม่จำเป็นต้องใช้บัตรสมาร์ทการ์ดแต่อย่างใด เนื่องจากการเข้าถึงข้อมูลทำได้ง่าย เมื่อมีเครือข่ายอินเตอร์เชื่อมต่อไปในทุกตำบล ทุกพื้นที่ แต่ละหน่วยงานสามารถเรียกดูข้อมูลได้ในเวลาเดียวกัน

"ถ้าหากรัฐบาลจะรื้อกำหนดให้เลข 13 หลักเป็นฐานอ้างอิงในทุกกระทรวง ผมมั่นใจว่าจะต้องใช้เวลาไม่น้อยกว่า 6 ปี เทคโนโลยีก็เปลี่ยนแปลงไปแล้ว เดี๋ยวนี้เทคโนโลยีก้าวเร็ว ที่บอกว่าล่าสุด ปีหน้าก็ล้าสมัย เพราะฉะนั้น ในเมื่อรัฐบาลยังไม่มีความพร้อม ถึงแม้จะมีสมาร์ทการ์ดก็ไม่ได้ใช้ประโยชน์ สิ้นเปลืองงบประมาณเปล่าๆ" นายศุภมิตรกล่าว

ผู้สื่อข่าวรายงานว่า ก่อนหน้าที่จะมีการประมูลงานจัดทำบัตรสมาร์ทการ์ด มีนักวิชาการที่เชี่ยวชาญเรื่องเทคโนโลยีสารสนเทศหลายฝ่ายเตือนผู้เกี่ยวข้องว่า ควรชะลอโครงการไว้ เนื่องจากเมื่อศึกษาข้อมูลรายละเอียดทั้งด้านเทคนิคหรือด้านกฎหมายและผลกระทบต่างๆ แล้ว พบยังมีจุดบกพร่องต้องแก้ไขอย่างมาก ขณะที่โครงการนี้เป็นขนาดใหญ่ มีผลต่อประชาชนอย่างมาก

นอกจากนี้บริษัทที่ปรึกษาด้านไอทีระดับโลกคือ บริษัทการ์ทเนอร์ ของสหรัฐอเมริกา ได้รับการว่าจ้างจาก น.พ.สุรพงษ์ สืบวงศ์ลี รัฐมนตรีว่ากระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศ เพื่อให้ความเห็นข้อเสนอแนะต่างๆ หลังจากนั้น ผู้เชี่ยวชาญของบริษัทการ์ทเนอร์ทำบันทึกสรุปเบื้องต้นเห็นว่า โครงการสมาร์ทการ์ดยังไม่พร้อม ควรถอยหนึ่งก้าวเพื่อกลับไปแก้ไขปรับปรุงก่อนจะนำมาใช้ให้เกิดประโยชน์คุ้มค่ากับเงินงบประมาณขอ งรัฐอย่างแท้จริง

-------------------------------------------------------------------------
มติชน วันที่ 22 มีนาคม พ.ศ. 2547